لجاجت در لفظ به معنای پافشاری بر انجام کاری بر خلاف میل طرف مقابل است و در اصلاح به معنای اصرار ورزیدن همراه با عناد بر روی کاری که از ارتکاب آن نهی شده ایم گفته می شود. حال تصور کنید چنین مفهومی نه در اخلاق، فقه و تفسیر بلکه در سیاست مطرح شود. من/ما می خواهیم یک عمل و کنش سیاسی انجام بدهیم مانند امضا کردن یک نامه برای اعلام مواضع یا حمایت و حتی تبریک. در درجه اول این حرکت «می تواند» سیاسی باشد. سیاسی به این معنا که در راستای افزایش و یاری دوستان و کاهش دشمنان در جهت منافع ملی، خیر جمعی و مصلحت عمومی انجام بشود.اگر این عمل من در فضای خالی از شناخت دشمن سیاسی باشد و یاری و کمکی به دوست سیاسی نکند و حتی در بدترین شرایط به دشمن سازی کاذب یاری برساند و دوستان را نیز در موقعیت نامناسبی قرار دهد، تصور می کنم اگر یک حرکت خالی از این عناصر باشد دیگر سیاسی نیست. در خوشبینانه ترین حالت شکلی از تفریحات و سرگرمی شبه سیاسی است برای رضایتمندی کاذب درونی.
حال فرض کنید چنین کنشی انجام می پذیرد و غالب عقلا و دوستان اتفاق دارند که حرکت درستی رخ نداده و اقلا خالی از اشتباه های کوچک و بزرگی نبوده در چنین حالتی اگر باز هم به هر عنوانی و به هر شکلی صرفا برای تاکید بر هویت خود یا هر دلیل دیگری بار دیگر این حرکت را به شکلی و شیوه ای دیگر انجام بدهیم، رفتار از مصادیق یک «لجاجت سیاسی» است.
لجاجت عقلا، شرعا، اخلاقا قابل دفاع نیست. در قرآن*، سنت و اخلاق دینی به صراحت نهی شده و آن را دارای اثرات و نتایج بدی دانسته.امام علی**، لجاجت را تباه کننده فكر و انديشه می داند. جمهور عقلا و اندیشمندان لجاجت در عقیده را یکی از معایب بزرگ در رفتار انسان ها دانسته اند و به شدت آن را نفی و نهی کرده اند.
تاسف آور تر آنجاست که ما با دیدن بازخورد های یک حرکت باز هم آن را تکرار کنیم و حتی نه از خود، بلکه از چهره ای ملی خرج کنیم و سرمایه اجتماعی گرانبهای او را به رایگان هزینه کنیم و از بین می بریم.اویی که میتواند در لحظه های بحرانی حتی کشور را از خطرهای بزرگ نجات دهد!
* وَلَوْ رَحِمْنَاهُمْ وَكَشَفْنَا مَا بِهِم مِّن ضُرٍّ لَّلَجُّوا فِي طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُونَ /مومنون 74
و اگر به آنان رحم کنید و گرفتاریها و مشکلاتشان را برطرف سازیم، (نه تنها بیدار نمیشوند، بلکه) در طغیانشان لجاجت میورزند و (در این وادی) سرگردان میمانند!
حال فرض کنید چنین کنشی انجام می پذیرد و غالب عقلا و دوستان اتفاق دارند که حرکت درستی رخ نداده و اقلا خالی از اشتباه های کوچک و بزرگی نبوده در چنین حالتی اگر باز هم به هر عنوانی و به هر شکلی صرفا برای تاکید بر هویت خود یا هر دلیل دیگری بار دیگر این حرکت را به شکلی و شیوه ای دیگر انجام بدهیم، رفتار از مصادیق یک «لجاجت سیاسی» است.
لجاجت عقلا، شرعا، اخلاقا قابل دفاع نیست. در قرآن*، سنت و اخلاق دینی به صراحت نهی شده و آن را دارای اثرات و نتایج بدی دانسته.امام علی**، لجاجت را تباه کننده فكر و انديشه می داند. جمهور عقلا و اندیشمندان لجاجت در عقیده را یکی از معایب بزرگ در رفتار انسان ها دانسته اند و به شدت آن را نفی و نهی کرده اند.
تاسف آور تر آنجاست که ما با دیدن بازخورد های یک حرکت باز هم آن را تکرار کنیم و حتی نه از خود، بلکه از چهره ای ملی خرج کنیم و سرمایه اجتماعی گرانبهای او را به رایگان هزینه کنیم و از بین می بریم.اویی که میتواند در لحظه های بحرانی حتی کشور را از خطرهای بزرگ نجات دهد!
* وَلَوْ رَحِمْنَاهُمْ وَكَشَفْنَا مَا بِهِم مِّن ضُرٍّ لَّلَجُّوا فِي طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُونَ /مومنون 74
و اگر به آنان رحم کنید و گرفتاریها و مشکلاتشان را برطرف سازیم، (نه تنها بیدار نمیشوند، بلکه) در طغیانشان لجاجت میورزند و (در این وادی) سرگردان میمانند!
** اللجاج يفسد الرأى
*** هنگامی نوشتن این متن را شروع کردم که دیدم بعد از نامه تبریک به آقای سید محمد خاتمی که در لفظ و محتوای آن خرده های بسیاری می شد گرفت و عموم دوست داران و نه مخالفان همیشگی و لجوج! ایشان به این شیوه انتقاد داشتند، اما باز به شکلی دیگر در یک ویدئو عین همان متن بار دیگر تکرار شد.«+»
س.ا.کوهزاد
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر